1 października 1983 r. Odsłonięcie pomnika Małego Powstańca

Pomnik Małego Powstańca to jeden z najbardziej wyrazistych symboli powstania warszawskiego. Poruszający w swojej wymowie monument ma jednak niewiele wspólnego z prawdą historyczną.

Pomnik Małego Powstańca w Warszawie /Z archiwum Narodowego Archiwum Cyfrowego/

Pomnik Małego Powstańca w Warszawie /Z archiwum Narodowego Archiwum Cyfrowego/

Autorem projektu pomnika był zmarły w 2005 roku Jerzy Jarnuszkiewicz. Artysta stworzył własną wizję monumentu tuż po zakończeniu II wojny światowej – w 1946 roku. Na realizację pomnika, który jako rzeźba nosił nazwę „Dziecko-bohater”, czekał do lat 80.

Rzeźba – zrealizowana w brązie za pieniądze zebrane przez harcerzy – przedstawia kilkuletniego chłopca w za dużym niemieckim stahlhelmie z orzełkiem i biało-czerwoną opaską, za dużych butach i zbyt obszernej panterce wojskowej. Dodatkowo, na ramieniu Małego Powstańca przewieszony jest karabin.

Uroczyste odsłonięcie pomnika, usytuowanego przy ulicy Podwale u zbiegu z ulicą Wąski Dunaj, miało miejsce 1 października 1983 roku. Małego Powstańca odsłonił harcerz i powstaniec warszawski Jerzy Świderski. W ceremonii wzięli udział harcerze z całej Polski oraz przedstawiciele władz Warszawy i ludowej Polski.

Jak zaznaczają historycy, pomnik Małego Powstańca niewiele ma wspólnego z historyczną prawdą. Dowódcy powstania warszawskiego jeszcze przed jego wybuchem wykluczyli udział dzieci w walkach. Dodatkowo, powstańcom brakowało broni palnej i tym bardziej nie przekazywano jej najmłodszym.

Również Jarnuszkiewicz sceptycznie wypowiadał się o swoim dziele.

„Prowadzę z samym sobą spór o tę rzeźbę. Zaraz po wojnie uległem sentymentalnej potrzebie spłacenia długu walczącym dzieciom, potem jednak zacząłem się wstydzić tej rzeczy. Wyrzucałem sobie, że – choć nieświadomie – dokonałem manipulacji na najbardziej intymnych uczuciach, zaniedbałem formę na rzecz treści, zrobiłem knota” – powiedział artysta w jednym z wywiadów.

Reklamy

Informacje o golszowka

Koordynator Działań socjalnych Stowarzyszenia Malta Służba Medyczna Oddział w Tarnowie
Ten wpis został opublikowany w kategorii Uncategorized. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.